সাহিত্যৰ সন্ধানত এগৰাকী যুৱক

সদানন্দ হাজং
ডিমৌ, চিলাপথাৰ ।

সাহিত্য, সংস্কৃতি অবিহনে এখন দেশ, সমাজ, জাতিৰ উন্নতি অসম্ভৱ । সাহিত্য, সংস্কৃতি প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তিৰ হৃদয়ত নিহিত হৈ থাকে । কোনোবা নহয় কোনোবা সাহিত্য, সংস্কৃতিৰ ৰস বিচাৰি ফুৰে উন্মাদৰ দৰে । যেতিয়া নিৰ্দিষ্ট লক্ষ্যত উপনীত হব পাৰে তেতিয়া তেওঁ এগৰাকী পণ্ডিত । যদিও পণ্ডিত কিন্তু তেওঁ উন্মাদৰ দৰেই জীৱন অতিবাহিত কৰিব বিচাৰে । তেওঁৰ দৰে এটি জীৱন পাবলৈ বহু সাধনাৰ জৰিয়তে অগ্ৰসৰ হব লাগিব । খোৱা-শুৱা ত্যাগ কৰি হলেও সপোনৰ কবিতা এটি লিখিব বিচাৰে উন্মাদৰ দৰে । সাহিত্যৰ ৰস এবাৰ বিচাৰি পোৱাৰ পিছত ৰস পান নকৰাকৈ থাকিবলৈ জীৱন শুকান শুকান অনুভৱ হয় । সাহিত্যৰ পথাৰত শস্য সিচি শস্য উত্পাদন কৰিবলৈ সৃজনীশক্তি থাকিবও লাগিব । সাহিত্যৰ পথাৰখন এনে এটা পথাৰ যি গৰাকী ব্যক্তি শস্য উত্পাদন কৰিব পাৰিছে তেখেত কেতিয়াও সুপ্ত হৈ নাথাকে ।

এইখিনিতে সাহিত্যৰ ৰস বিচাৰি ফুৰা এগৰাকী যুৱকৰ কথাৰে আগবাঢ়িব বিচাৰিছোঁ । ধেমাজি জিলাৰ অতি পিছপৰা বান পিড়িত অঞ্চলৰ এখন সৰু গাঁৱৰ এগৰাকী উদীয়মান যুৱক । তেওঁৰ জীৱনত সাহিত্য, সংস্কৃতিৰ ৰস হৃদয়ত সৃজনীশীল লুকাই আছে বুলি উপলব্ধি কৰিব পাৰিছো ।মানৱ জীৱনত কিবা এটা আৱিষ্কাৰ কৰিবলৈ নিশ্চয় একাগ্ৰতা প্ৰয়োজন । মানৱ জীৱনত জীয়াই থাকিবলৈ ঘাত-প্ৰতিঘাত থকাটো নিশ্চিত । জীৱন মানেই সংগ্ৰাম । জীৱনৰ প্ৰতিটো খোজে খোজে সংগ্ৰাম জড়িত হৈ আছে । যুৱক জনক সৰুৰে পৰাই সাহিত্য, সংস্কৃতিৰ লগত জড়িত হৈ থকা পৰিলক্ষিত হয় । তেওঁ বহু কষ্টৰ মাজেৰে পেদেল মাৰি মাৰি ডিগ্ৰী অৰ্জন কৰি দেশ, জাতি, সমাজৰ নাম উজ্জ্বল কৰাৰ উদ্দেশ্যৰে সাহিত্যৰ জগতত একাগ্ৰতাৰে প্ৰৱেশ কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰিছে । প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তি নিজ নিজ সদিচ্ছাৰে জীৱন যুদ্ধত অগ্ৰসৰ হয় । যুৱক জনৰ প্ৰতিটো ক্ষেত্ৰতে কিছুমান চকু চৰহা ব্যক্তিয়ে বাধা প্ৰদান কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰে । যুৱক জনৰ একাগ্ৰতা, সাহসীকতা দেখি নিজৰ জাতি জনগোষ্ঠীৰ কিছু লোকে বিদ্ৰূপৰ দৃষ্টিৰে দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰে । যিমানে যুৱক জনক বাধা প্ৰদান কৰিব বিচাৰে বা তেখেতক বিভীষিকা প্ৰদান কৰে সিমানে সাহসীকতাৰে নিজ সদিচ্ছাৰে কাম কৰিবলৈ আগ্ৰহ প্ৰকাশ কৰা পৰিলক্ষিত হয় ।

এগৰাকী ব্যক্তি শিশুৰ পৰা প্ৰাপ্ত বয়স্কলৈ যথেষ্ট কষ্টৰ প্ৰয়োজন । শিশু এগৰাকী সৰ্বাঙ্গীন উন্নতি হবলৈ শাৰীৰিক, মানসিক, বৌদ্ধিক, আধ্যাত্মিক, এই সকলো সমপৰিমানে গুণ থকা প্ৰয়োজন । শিশু এগৰাকী বহু চেষ্টাৰ বলতহে নিজৰ লক্ষ্যত উপনীত হব পাৰে বা মাটিত চুচৰি চুচৰি খোজ কৰা শিকি থিয় হবলৈ শিকে । ঠিক তেনেকৈ কোনোবা নহয় কোনোবা বাৰে বাৰে চেষ্টা কৰাৰ পিছতহে নিজৰ লক্ষ্যত উপনীত হবলৈ সক্ষম হয় । তেতিয়া তেখেত এগৰাকী সফল বা সুদক্ষ সাহিত্যিক বা সমাজৰ সুদক্ষ ব্যক্তি হিচাপে পৰিগনিত হব পাৰে । সফল বা সুদক্ষ ব্যক্তি হিচাপে সমাজত পৰিচিত নহবও পাৰে । তেখেতৰ একাগ্ৰতা আৰু সাহসীকতাহে মূল চাবি কাঠি । নিজ স্বাৰ্থ ত্যাগ কৰি দেশ তথা সমাজৰ সাহিত্য জগতৰ পোহৰ বিলাবলৈ একাগ্ৰতাৰে আগবাঢ়িছে । এগৰাকী, দুগৰাকী নহয় বহু গৰাকী ব্যক্তি তেখেতৰ জীৱনলৈ বাধা প্ৰদান কৰিবলৈ নাচি বাগী আহিছে । যুৱক জনে তেওঁলোকৰ বাধাত কোনোধৰণৰ মনোযোগ দিয়া নাই । তেওঁলোকৰ বাধা বিঘিনিয়ে যুৱকৰ জীৱনলৈ কোনো ক্ষতি আনিব নোৱাৰে । যুৱক জনে তেওঁলোকৰ কৰ্মক ধন্যবাদ জ্ঞাপন কৰে । তেওঁলোকে যিমানে যুৱক জনক বাধা প্ৰদান কৰিবলৈ নাচি বাগী থাকে সিমানে যুৱক জনে আনন্দ মনেৰে সাহিত্যৰ পৃথিৱীলৈ পদাৰ্পণ কৰে । এদিনাখন হলেও যুৱক জনে দেশ তথা সমাজৰ সুনাম কঢ়িয়াই আনিব বুলি নিজ কৰ্মেৰে অগ্ৰসৰ হয় । যুৱকৰ জীৱনলৈ বাধা প্ৰদান কৰা যি মনোভাৱ তেওঁলোকৰ হৃদয়ত পুহি ৰাখিছে তেনেকুৱা মনোভাৱ দেশ তথা সমাজৰ ডাঙৰ ক্ষতি হব পাৰে । যুৱকৰ জীৱনলৈ বাধা প্ৰদান কৰাৰ দৰে আৰু বহু গৰাকী ব্যক্তিৰ জীৱনলৈ তেওঁলোকে নিশ্চয় বাধা প্ৰদান কৰি আহিছে । সমাজৰ প্ৰতিও কিমান মহান উদ্দেশ্যৰে কাম কৰিবলৈ অগ্ৰসৰ হৈছে সেয়া বুজিবলৈ বাকী নাই । পাৰে যদি তেখেত সাহিত্যৰ পৃথিৱীলৈ আহক সাহিত্য জগতৰ পোহৰ বিলাবলৈ । তেতিয়াহে কব পাৰিম তেখেত এগৰাকী মহান ব্যক্তি । যদিহে নোৱাৰে এইবোৰ কৰ্ম কৰিবলৈ তেন্তে উপলব্ধি কৰিম তেখেত এগৰাকী অজ্ঞান ব্যক্তি । নিজেও কৰিব নোৱাৰে আন কোনোবা কৰিবলৈ আগবাঢ়িলেও বাধা দিবলৈ প্ৰস্তুত হৈ থাকে । এয়া জানো মহান ব্যক্তি তথা মুৰব্বীৰ কৰ্তব্য । প্ৰকৃততে যুৱকৰ ভৱিষ্যত মংঙ্গল কামনা কৰা, শাৰীৰিক, মানসিক, অৰ্থনৈতিক দিশত আগবঢ়োৱা দায়িত্ব আছিল এগৰাকী সমাজৰ জাতীয় নেতা হিচাপে । তেওঁলোকে বাধা প্ৰদান কৰাৰ পিছতো যুৱক জনে কেইবাখনো গ্ৰন্থ প্ৰকাশ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে, তেওঁৰ নিজা প্ৰচেষ্টাত । এয়া যৱক জনৰ সাহিত্যিক জীৱনৰ এক দীঘলীয়া যাত্ৰা । কিছু দিন পূৰ্বে এখন স্মৃতি গ্ৰন্থৰ বাবে তেওঁৰ পৰা এটি লিখা বিচাৰিও লিখা খিনি প্ৰকাশ নকৰি তেওঁৰ হৃদয়ত আঘাত হানিলে । এনেদৰে চলিছে সমাজখন বুলি কলেও মিছা কোৱা নহ’ব । তেওঁলোকে বেয়া পালেও একো লাভ নাই । কাৰণ ই সত্য প্ৰমাণিত । সাহিত্যৰ প্ৰতি আগ্ৰহ থকা এগৰাকী ব্যক্তিক এনেদৰে শাস্তি প্ৰদান কৰাটো তেওঁলোকৰ সামাজিকভাৱে দায়িত্ব নাছিল । জানিব পৰা গ’ল মানে তেওঁলোকে কোনো এগৰাকী ব্যক্তি আগবাঢ়ি যোৱাটো নিবিচাৰে । আনক শাস্তি প্ৰদান কৰিব বিচাৰিলে নিজেও কেতিয়াবা শাস্তিৰ সন্মুখীন হ’ব লগা হয় । তেখেত কিমান চেষ্টাৰ বলত এটি প্ৰৱন্ধ লিখি উলিয়াইছিল তাকো তেওঁলোকে ধূলিৰ লগত সংমিশ্ৰণ কৰিলে । মানৱতা কিমান তললৈ নামিব ধৰিছে । তেওঁলোকে নিজকে সমাজৰ একো একোজন মহান ব্যক্তি বুলি পৰিচয় দিবলৈ বিচাৰে । যুৱক জনে কব বিচাৰিছে যে দেশৰ প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তি আনৰ গালি বিভীষিকা নকৰি নিজ কৰ্মেৰে একাগ্ৰতাৰে কাম কৰি গলে নিশ্চয় অনাগত দিনবোৰত জীৱনত সফল হ’ব পাৰিব। বহু ব্যক্তি উন্মাদৰ দৰে যি তি ভুকি থাকিব পাৰে তালৈ মনোযোগ নিদি আগবাঢ়ি যাওঁ আহক। কোনোবা এগৰাকী ব্যক্তি সত কৰ্ম কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহিলে তেখেতলৈ সৰ্ব্বদা কু দৃষ্টিৰে দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰে । ই স্বভাৱত পৰিণত হৈছে । এনেকুৱা কু দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰিলেও তালৈ মনোযোগ নিদি নিজ কৰ্মেৰে অগ্ৰসৰ হলে নিশ্চয় জীৱনত সফল হব পাৰিব । যুৱক জনলৈ যিমানে কু দৃষ্টিৰে দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰে বা হিংসা কৰে সিমানে যুৱক গৰাকীয়ে হাঁহি হাঁহি নিজ কৰ্ম কৰিবলৈ আগবাঢ়ে । যি সকল ব্যক্তি যুৱকলৈ বেয়া মন্তব্য আগবঢ়াই বা কোনো কামত বাধা প্ৰদান কৰিবলৈ অগ্ৰসৰ হয়, তেওঁলোকে সাহিত্যৰ ভাষা, সাহিত্য জগতত বাস কৰিলে কি উপলব্ধি কৰিব পৰা যায় তাৰ প্ৰতি কোনো জ্ঞাত নহয় । জ্ঞানী হ’লে নিশ্চয় তেওঁলোকে সাহিত্যৰ সন্ধান কৰা এগৰাকী যুৱকক এইদৰে বাধা প্ৰদান নকৰিলেহেতেন । বুজা যায় তেওঁলোকে কু মনোভাৱ লৈ জীয়াই আছে । কিছুমান ব্যক্তি আছে আনক বহু উপদেশ দিয়ে । কিন্তু নিজ সেই উপদেশ পালন কৰিবলৈ অনিচ্ছা প্ৰকাশ কৰা পৰিলক্ষিত হয় । নিজে আগতে নিকা হব লাগে তাৰ পিছতহে আনক উপদেশ দিব লাগে । মানৱ জীৱনত ভুল ত্ৰুটি থকাটো স্বাভাৱিক । ভুলৰ মাজতে মানৱ জীৱনৰ সত্য উদঘাটন হোৱা পৰিলক্ষিত হয় । কোনো এগৰাকী ব্যক্তি বুকু দাঙি কব নোৱাৰে তেওঁৰ কেতিয়াও ভুল নহ’ব । বহু ব্যক্তি তেওঁক বাধা প্ৰদান কৰাৰ মাজতো অন্য বহু মহান ব্যক্তি সকলে সাহিত্যৰ চৰ্চা কৰি আগবাঢ়ি যাবলৈ উত্সাহ প্ৰদান কৰা পৰিলক্ষিত হৈছে । সেই মহান ব্যক্তি সকলৰ প্ৰেৰণাত যুৱক জনে সাহিত্যৰ পথাৰত শস্য সিচি শস্য উত্পাদন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে । অনাগত দিনবোৰতো শস্য সিচি যাব বুলি নিজকে প্ৰতিজ্ঞাবব্ধ হৈছে ।
সাহিত্যৰ পথাৰত যিমানে বোকাৰে লুতুৰি-পুতুৰি হৈ সাহিত্যৰ শস্য সিচি যাব সিমানে সাহিত্যৰ শস্য উত্পাদন হব আৰু অতি আনন্দ মনেৰে উত্পাদিত শস্য খাই জীয়াই থাকিব পাৰিব ।
এগৰাকী যুৱক এনেদৰে সাহিত্যৰ জগতত পদাৰ্পণ কৰি সাহিত্য জগতৰ পোহৰ বিলাবলৈ আগবাঢ়ি অহাটো তেখেতলোকে ধন্যবাদ জ্ঞাপন কৰাৰ লগতে ভৱিষ্যতলৈ সাহিত্যৰ কাম কৰি যাবলৈ সু পৰামৰ্শ দিয়াটো কৰ্তব্য আছিল ।

উত্সাহ বা পৰামৰ্শ দিয়া বহু দূৰৰ কথা সুবিধা পালে যুৱকৰ সাহিত্যিক জীৱনলৈ অন্ধকাৰ কঢ়িয়াই আনিবলৈ প্ৰয়াস কৰে । যুৱক গৰাকীৰ প্ৰতি তেওঁলোকে যি উপলব্ধি কৰিছে সেই উপলব্ধি কেতিয়াও কৃতকাৰ্য হবলৈ নিদিয়ে যুৱগৰাকীয়ে । যুৱক গৰাকীয়ে যি সাহসীকতাৰে মহান কামত আগবাঢ়িছে তেওঁক সকলোৱে আদৰণি জনোৱা প্ৰয়োজন । ই সত্য কথা, যি গৰাকী ব্যক্তি ভাল কাম কৰিবলৈ অগ্ৰসৰ হয় তেওঁক সকলোৱে বেয়া দৃষ্টিৰে দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰে । এটা কথা সত্য বুলি অনুভৱ হয়, যি গৰাকী ব্যক্তিলৈ হিংসা কৰে সেই গৰাকী ব্যক্তিয়ে উন্নতিৰ জখলা বগাই যাবলৈ অধিক লাভবান হোৱা পৰিলক্ষিত হয় । তেওঁ এগৰাকী যুৱক হিচাপে সাহিত্যিক জীৱনৰে জীয়াই থাকিব বিচাৰিছে । দেশ তথা সমাজৰ প্ৰতি গৰাকী ব্যক্তিলৈ অনুৰোধ কৰিব বিচাৰিছে সকলোৱে কিছু সময়ৰ বাবে হ’লেও সাহিত্যৰ চৰ্চা কৰিবলৈ আগবাঢ়ি আহক । তেতিয়া দেশ তথা সমাজৰ অধিক লাভ হ’ব ।